Trong hoạt động kinh doanh, mở rộng thị trường luôn là mục tiêu tiên quyết của doanh nghiệp. Mặc dù việc bán hàng, cung cấp dịch vụ hiện nay có thể được thực hiện thông qua các nền tảng thương mại điện tử, internet. Các rào cản về vị trí địa lý gần như là điều mà các doanh nghiệp có thể dễ dàng vượt qua. Tuy nhiên, tuân theo các quy định pháp luật chặt chẽ trong hoạt động quản lý doanh nghiệp, cũng như giúp tối ưu việc tiếp cận thị trường thì việc thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện hoặc địa điểm kinh doanh cũng là một trong những lựa chọn tối ưu của doanh nghiệp.
Theo quy định pháp luật doanh nghiệp hiện nay, chi nhánh, các văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh có những khác biệt cơ bản. Vậy quy trình thành lập, hồ sơ và thủ tục để thành lập một chi nhánh, một văn phòng đại diện và một địa điểm kinh doanh sẽ như thế nào?
1. Cơ sở pháp lý:
Khoản 1 Điều 44 Luật Doanh nghiệp 2020 đưa ra khái niệm chi nhánh rất chi tiết: “Chi nhánh là đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp, có nhiệm vụ thực hiện toàn bộ hoặc một phần chức năng của doanh nghiệp, bao gồm cả chức năng đại diện theo ủy quyền. Ngành, nghề kinh doanh của chi nhánh phải đúng với ngành, nghề kinh doanh của doanh nghiệp”.
Bên cạnh đó, khái niệm về văn phòng đại diện cũng thể hiện rõ theo khoản 2 Điều 44 Luật Doanh nghiệp 2020: “Văn phòng đại diện là đơn vị phụ thuộc của doanh nghiệp, có nhiệm vụ đại diện theo ủy quyền cho lợi ích của doanh nghiệp và bảo vệ các lợi ích đó. Văn phòng đại diện không thực hiện chức năng kinh doanh của doanh nghiệp”.
Tương tự tại khoản 3 Điều 44 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định “Địa điểm kinh doanh là nơi doanh nghiệp tiến hành hoạt động kinh doanh cụ thể”.
2. Nên chọn thành lập Chi nhánh, văn phòng đại diện hay địa điểm kinh doanh?
Căn cứ theo các quy định pháp luật về chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh, có thể rút ra điểm chung của chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh như sau:
- Không có tư cách pháp nhân;
- Hoạt động nhân danh của Doanh nghiệp;
- Đều có giấy chứng nhận đăng ký riêng;
- Được mở tại một địa điểm địa lý khác với trụ sở doanh nghiệp.
Ngoài những điểm giống nhau thì chi nhánh, văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh cũng có những khác biệt. Vì vậy để đưa ra quyết định lựa chọn nên thành lập Chi nhánh, văn phòng đại diện hay địa điểm kinh doanh thì Doanh nghiệp cần hiểu rõ những điểm khác biệt của chúng, cũng như tuỳ vào mục đích thành lập của Doanh nghiệp. Tại đây chúng tôi xin phân tích một số tiêu chí phân biệt sự khác nhau của Chi nhánh, văn phòng đại diện hay địa điểm kinh doanh.
| TIÊU CHÍ | CHI NHÁNH | VPĐD | ĐĐKD |
| Chức năng kinh doanh | Có chứ năng kinh doanh, thực hiện hoạt động sản xuất theo sự uỷ quyền của Doanh nghiệp | Có chức năng phát triển thị trường, văn phòng liên lạc; không có chứ năng kinh doanh, sản xuất | Có chứ năng kinh doanh theo sự uỷ quyền của Doanh nghiệp |
| Ngành nghề kinh doanh | Được đăng ký ngành nghề đúng với ngành nghề của Công ty. | Không được đăng ký ngành nghề kinh doanh | Được đăng ký ngành nghề đúng với ngành nghề của Công ty. |
| Mã số thuế riêng | Có | Có | Không |
| Ký kết hợp đồng | Được phép đứng tên ký kết hợp đồng kinh tế | Không được đứng tên, ký kết hợp đồng kinh tế | Không đứng tên, ký kết hợp đồng kinh tế |
| Xuất hoá đơn | Có | Không | Không |
| Hoạch toán thuế | Phụ thuộc hoặc độc lập | Phụ thuộc | Phụ thuộc |
| Con dấu riêng | Có | Có | Không có |
Xét về quy mô, tính độc lập cũng như chức năng kinh doanh, thực hiện hoạt động sản xuất hoàng hoá thì một chi nhánh gần như có thể hoạt động tất cả các hoạt động của một doanh nghiệp. Văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh thì có những hạn chế hơn. Cũng chính vì vậy mà doanh nghiệp khi tiếp cận thì trường mục tiêu, tuỳ thuộc vào mục tiêu phát triển, điều mà doanh nghiệp mong muốn khi mở rộng việc kinh doanh đến khu vực địa lý mới mà Doanh nghiệp sẽ có sự lựa chọn phù hợp.
3. Thủ tục đăng ký thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh:
Căn cứ vào điều 45 Luật Doanh Nghiệp 2020 và Điều 30 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, hồ sơ thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh bao gồm các giấy tờ sau đây:
- Thông báo thành lập chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh danh do người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp ký;
- Bản sao quyết định và bản sao biên bản họp của Hội đồng thành viên đối với công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, công ty hợp danh; Bản sao quyết định và bản sao biên bản họp của Hội đồng quản trị đối với công ty cổ phần; Bản sao quyết định của chủ sở hữu công ty đối với công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên.
- Bản sao giấy tờ pháp lý của cá nhân đối với người đứng đầu chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh danh. Trường hợp kê khai số định danh cá nhân của người đứng đầu chi nhánh, văn phòng đại diện theo quy định tại khoản 1 Điều 11 Nghị định 168/2025/NĐ-CP thì hồ sơ đăng ký hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện không bao gồm bản sao giấy tờ pháp lý của cá nhân đối với người đứng đầu chi nhánh, văn phòng đại diện.
Người nộp hồ sơ đăng ký doanh nghiệp theo quy định tại Nghị định này nộp hồ sơ tại Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính. Hồ sơ đăng ký doanh nghiệp phải được tiếp nhận và giải quyết trên Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ, Phòng Đăng ký kinh doanh cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh danh cho doanh nghiệp. Trường hợp hồ sơ chưa hợp lệ, Phòng Đăng ký kinh doanh thông báo bằng văn bản nội dung cần sửa đổi, bổ sung cho doanh nghiệp. Phòng Đăng ký kinh doanh cập nhật thông tin về chi nhánh của doanh nghiệp trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được thông báo.
Lưu ý: Kể từ ngày 27 tháng 12 năm 2025, Bộ phận tiếp nhận hồ sơ và trả kết quả giải quyết thủ tục hành chính đối với các tổ chức, cá nhân được thực hiện tập trung tại trụ sở Trung tâm Phục vụ hành chính công Thành phố Hồ Chí Minh, số 43 đường Nguyễn Văn Bá, phường Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh.
Mọi vấn đề cụ thể, Quý khách hàng có thể liên hệ với Võ & Cộng Sự để được tư vấn chi tiết.
Thông tin liên hệ:
📞 Hotline: 0909 865 891 (Zalo, WhatsApp)
📧 Email: hello@vo-associates.vn
🌐 Website: https://vo-associates.vn
🏢 Địa chỉ: Phòng 105, Tầng 1, Tòa nhà Cityview, 12 Mạc Đĩnh Chi, Phường Sài Gòn, TP. HCM
Trân trọng,
Vo & Associates
English
